Ebû Bekir b. Ebî Şeybe’yi Yetiştiren Ailevî ve İlmî Arka Plan
Abstract
İslam ilim geleneğinde bir şahsiyetin ilmî kudretini ve düşünce dünyasını doğru bir zemine oturtmak, o şahsiyeti var eden arka planı derinlemesine incelemeyi gerektirir. Bu arka planın en temel iki ayağını; bireyin ilk terbiyesini aldığı aile ortamı ve zihniyetini tevarüs ettiği ilmi gelenek oluşturur. Hadis tarihinin en hacimli ve önemli eserlerinden biri olan el-Musannef’in musannifi Ebû Bekir b. Ebî Şeybe, bu bakış açısıyla incelendiğinde oldukça istisnai bir portre sunmaktadır. Bu çalışma, İbn Ebî Şeybe’yi yetiştiren çevresel amilleri iki ana eksende ele almaktadır. İbn Ebî Şeybe, dört nesil boyunca ilimle iştigal eden ve Âlu Ebî Şeybe olarak şöhret bulan köklü bir ailenin en parlak temsilcisidir. Dört kuşak boyunca kadılar ve muhaddisler yetiştiren bu aile yapısı, onun erken yaşta ilme teşvik edilmesindeki en temel faktördür. Onu dönemin diğer muhaddislerinden ayıran asıl unsur,